نظریه جدیدتر تجارت

نظریه جدید تجارت (New Trade Theory) که به‌طور گسترده‌ای توسط پل کرگمن در دهه 1980 مطرح شد، بر اساس اقتصاد مقیاس و مزایای رقابتی حاصل از تخصص تولید، مدل‌هایی برای توجیه تجارت بین کشورها ارائه داد.

این نظریه در پی توضیح پدیده‌هایی مانند افزایش تجارت و تنوع محصولات در جهانی با مقیاس وسیع‌تر، به‌ویژه در شرایطی که هزینه‌های ثابت بالایی وجود دارد، بود. در این رویکرد، بنگاه‌ها به‌عنوان بازیگران اصلی در فرآیند تجارت شناخته می‌شوند، اما تفاوت‌ها و ویژگی‌های خاص هر بنگاه به‌طور معمول در مدل‌های قدیمی نادیده گرفته می‌شد.

با این حال، در سال 2003، مارک ملیتز با معرفی “نظریه جدیدتر تجارت” (New New Trade Theory)، این شکاف را پر کرد.

این نظریه جدید بر تفاوت‌های سطح بنگاه‌ها در تجارت بین‌المللی تمرکز دارد و این‌گونه استدلال می‌کند که عملکرد تجاری هر کشور تنها از طریق نگاه به صنایع و کشورها نمی‌تواند توضیح داده شود، بلکه باید ویژگی‌های درونی هر بنگاه و تصمیمات مدیریتی آن را نیز در نظر گرفت.

ملیتز تاکید می‌کند که تفاوت‌های تولیدی و بهره‌وری بین بنگاه‌ها نقش حیاتی در تعیین اینکه کدام بنگاه‌ها قادر به ورود به بازارهای خارجی هستند، ایفا می‌کند.

مطابق با این دیدگاه، بنگاه‌هایی که از بهره‌وری بالاتر برخوردارند، قادر خواهند بود تا در رقابت‌های بین‌المللی موفق‌تر عمل کنند و در نتیجه سهم بیشتری از بازارهای خارجی را تصاحب کنند.

در عین حال، بنگاه‌های با بهره‌وری پایین‌تر ممکن است قادر به رقابت در بازارهای جهانی نباشند و در نتیجه به داخل بازارهای محلی محدود می‌شوند.

به این ترتیب، ملیتز نشان می‌دهد که تجارت بین‌المللی نه‌تنها نتیجه تفاوت‌های ملی در منابع و هزینه‌ها است، بلکه ناشی از ویژگی‌های متفاوت بنگاه‌ها و فرآیند تصمیم‌گیری درون هر واحد اقتصادی نیز می‌باشد.

این نظریه پیامدهای سیاست‌گذاری مهمی نیز دارد. از آنجایی که تفاوت‌ها در بهره‌وری و بهره‌برداری از مقیاس‌های بزرگ تولید به‌طور مستقیم بر موفقیت بنگاه‌ها تاثیر می‌گذارد، سیاست‌ها باید بر ارتقا بهره‌وری بنگاه‌ها و تسهیل رقابت در سطح داخلی متمرکز شوند.

علاوه بر این، در سطح بین‌المللی، رقابت‌های تجاری بیشتر به سمت بنگاه‌های بزرگ و توانمند خواهد رفت، که این خود موجب تغییرات در الگوهای تجارت جهانی و همچنین ایجاد فرصت‌ها و چالش‌های جدید برای بنگاه‌های کوچک‌تر و کمتر توانمند خواهد شد.